Stanowisko Nr 2 Elbląskiego Forum Obywatelskiego

STANOWISKO Nr 2
Elbląskiego Forum Obywatelskiego
z dnia 12. marca 2009

Informacja o debacie

W dniu 26 lutego 2009 r. odbyła się druga debata publiczna, zorganizowana przez niezależną inicjatywę obywatelską „Elbląskie Forum Obywatelskie”, poświęcona konsultacjom społecznym. W debacie uczestniczyło około 80 osób, w tym parlamentarzysta i kilku radnych Rady Miejskiej w Elblągu. Organizatorzy dziękują wszystkim uczestnikom za przybycie i aktywny udział w dyskusji.

Ocena sytuacji i rekomendacje

Efektywne konsultacje społeczne są przeprowadzane w Elblągu bardzo rzadko, co potwierdzają wyniki dyskusji podczas debaty. Efektywność oznacza tu pozyskanie od zainteresowanych sprawą osób i podmiotów opinii, stanowisk, alternatywnych rozwiązań, tak, aby mogły być zastosowane do ewentualnego zmodyfikowania proponowanego przez samorząd rozwiązania.

W Elblągu ważne dokumenty planistyczne (m. in. programy społeczne) nie są poddawane efektywnym konsultacjom. Zakres tzw. konsultacji jest minimalny, przeprowadzane są z reguły na ostatnią chwilę, w bardzo ograniczonym zakresie, dla zawężonej grupy odbiorców, bez realnej możliwości zmian w proponowanym przez władze rozwiązaniu. Można z tego wywnioskować, że władza stwarza pozory konsultacji, tak, aby proponowane przez nią  rozwiązania nie były naruszane. Świadczy to o niskim poziomie zaufania do mieszkańców, nie liczeniu się z ich opinią, przekonaniu o własnej nieomylności – „władza wie lepiej”. Twierdzenie, że w ramach wyborów samorządowych społeczeństwo wybrało określony program i można go bez konsultacji z nim wdrażać, jest potwierdzeniem wcześniejszych spostrzeżeń. Taka postawa osłabia rozwój miasta, nie rozwija aktywności społecznej, tworzy barierę „my - oni”.

Stosowanie efektywnych konsultacji jest obecnie niezbędnym elementem prowadzenia skutecznej polityki społecznej.  Daje lepszą wiedzę decydentom o problemach społecznych, tworzy kanały komunikacji pomiędzy mieszkańcami a władzą samorządową, wzmacnia zaufanie mieszkańców do władz, weryfikuje i uzupełnia zamierzenia władz. Jest nowoczesnym sposobem pracy administracji publicznej, o czym już doskonale wiedzą elblążanie pracujący na Zachodzie. Najwyższy czas, aby te standardy pojawiły się w sposób stały w naszym mieście.

Konsultacje społeczne są znakomitą formą pobudzania aktywności obywatelskiej i prowadzenia dialogu obywatelskiego. Pierwszym krokiem do dialogu obywatelskiego jest właściwy przepływ informacji. Wynika stąd potrzeba utworzenia odpowiednich narzędzi do przekazywania informacji pomiędzy władzą a obywatelami.

W Elblągu należy tworzyć kulturę konsultacji społecznych, jako trwałego elementu dialogu władz z mieszkańcami. Należy to do zadań Rady Miejskiej i Prezydenta miasta. W tym celu należy opracować i wdrożyć system efektywnych konsultacji społecznych (np. poprzez zamieszczenie stosownych regulacji w Statucie Miasta Elbląga).  System ten powinien określić zakres podmiotowy konsultacji, powinien zakładać stosowanie różnorodnych metod, dostosowanie języka konsultacji do odbiorców, odpowiedni czas ich przeprowadzania, ścieżkę wdrażania efektów konsultacji, sposób powiadomienia mieszkańców o wynikach konsultacji i in. (Podczas debaty podkreślano, że konsultacjom powinny być poddane przede wszystkim miejskie programy społeczne i oświatowe oraz inwestycje miejskie).

Zakończenie

Rozumiemy ograniczenia związane z możliwością wdrożenia efektywnych konsultacji: presja czasu, szczupłość środków finansowych itp., jednak uważamy, że odpowiednie zaplanowanie procesu konsultacji może zminimalizować te ograniczenia, a w konsekwencji przyniesie wielokrotnie większą korzyść.

Apelujemy do radnych Rady Miejskiej Elbląga oraz do Prezydenta miasta, aby powyższe rekomendacje zostały wdrożone w praktykę pracy elbląskiego samorządu. Ze względu na wagę zagadnienia  Elbląskie Forum Obywatelskie powróci w przyszłym roku do tej kwestii.

Niniejsze stanowisko przesłane zostanie do radnych Rady Miejskiej Elbląga, władz samorządowych, organizacji społecznych, politycznych i gospodarczych Elbląga oraz lokalnych mediów.

Elbląskie Forum Obywatelskie z przykrością stwierdza fakt niepodejmowania dialogu społecznego przez władze miasta. Efekt pierwszej debaty – propozycja umożliwiająca mieszkańcom podjęcie obywatelskiej inicjatywy uchwałodawczej, czyli zgłaszanie do rozpatrzenia Radzie Miejskiej przez grupę elblążan swoich projektów w ważnych dla nich sprawach, złożona w listopadzie 2008 r. przewodniczącemu Rady Miejskiej – pozostaje bez odpowiedzi.

Prezydent EFO

Dariusz Babojć

 Celem Elbląskiego Forum Obywatelskiego jest tworzenie przestrzeni
do debaty publicznej i wypracowywanie stanowisk w ważnych sprawach miasta.